Nederland telt honderdduizenden slecht geïsoleerde woningen, en veel bewoners hebben moeite met hun energierekening. Die woningen een voor een verduurzamen is traag en duur: elke woning krijgt een eigen opname, een eigen advies en een eigen offerte.
KnopOm kiest een andere route. Het bestrijdt energiearmoede door woningen in bulk te verduurzamen: vind grote groepen vergelijkbare woningen, ontwerp er één standaard, herhaalbaar renovatiepakket voor, en rol dat op schaal uit. Hetzelfde type woning, hetzelfde recept, veel lagere kosten per woning.
Die aanpak staat of valt met één vraag: welke woningen zijn echt vergelijkbaar? Wij bouwden het dataplatform dat die vraag beantwoordt.
In het kort
- Eén beeld van elke woning. Het platform verrijkt de adreslijst van een woningcorporatie met openbare data: gebouwgegevens, energielabels, 3D-gebouwgeometrie en energieverbruik.
- Vergelijkbare woningen, automatisch gegroepeerd. Bouwsegmenten worden vastgelegd als regels (bouwjaar, energielabel, daktype, hoogte en meer) en over de hele portefeuille doorgerekend.
- Renovatieconcepten, op schaal gematcht. Per standaard renovatiepakket laat het platform precies zien welke complexen en adressen in aanmerking komen.
- Gebouwd voor echte portefeuilles. Grote imports, berekeningen en exports draaien als achtergrondtaken, zodat tienduizenden adressen worden verwerkt zonder dat iemand op een laadicoon wacht.
- Eén platform, veel organisaties. Woningcorporaties en andere partners krijgen elk een eigen, veilige werkomgeving met rollen en eigen data.
Het probleem: de data bestaat, maar ligt overal
Om te bepalen of een woning past bij een standaardrenovatie, moet je er veel van weten. Wanneer is ze gebouwd? Wat is het energielabel? Is het dak plat of schuin? Hoeveel bouwlagen heeft het gebouw, en hoe hoog is het? Hoeveel energie gebruiken de bewoners?
Bijna al die informatie bestaat. Ze is alleen verspreid over veel bronnen: het landelijke gebouwenregister, de energielabeldatabase, 3D-gebouwmodellen, data van netbeheerders en de eigen spreadsheets van de corporatie, elk met eigen sleutels en formaten. Dat combineren voor één woning is een puzzel. Voor een hele portefeuille, met de hand, is het onmogelijk.
Zo werkt het platform
1. Importeer de portefeuille
Een woningcorporatie uploadt haar adressen, vaak rechtstreeks uit een Excel-bestand. Het platform herkent de adressen, koppelt ze aan de officiële gebouwgegevens en groepeert ze in complexen, zoals corporaties al naar hun bezit kijken.
2. Verrijk elk adres automatisch
Voor elk adres haalt het platform vervolgens openbare data op:
- BAG, de Basisregistratie Adressen en Gebouwen: bouwjaar, gebruiksdoel en oppervlakte.
- EP-Online: het officiële energielabel.
- 3D BAG: de 3D-geometrie van het gebouw, waaruit we het daktype, de geschatte gebouwhoogte en het aantal bouwlagen afleiden.
- Kleinverbruiksdata van netbeheerders: het gemiddelde energieverbruik in de buurt.
Daarnaast kunnen organisaties hun eigen documenten importeren, zoals opnamegegevens, onderhoudsplannen of eerdere metingen, in elke kolomindeling. Het platform koppelt die kolommen en elk record aan het juiste adres, zodat de eigen kennis van een corporatie naast de openbare data staat.
3. Leg bouwsegmenten vast
Dan het hart van de bulkaanpak: bouwsegmenten. Een segment is een groep vergelijkbare woningen, vastgelegd als een set regels. Bijvoorbeeld: gebouwd tussen 1965 en 1975, energielabel E of slechter, een plat dak en hooguit vier bouwlagen.
Regels kunnen ook op het niveau van een heel complex werken: een complex telt pas mee als bijvoorbeeld minstens 80% van de adressen aan een criterium voldoet. Dat sluit aan op de praktijk, want je verduurzaamt een blok woningen samen, niet één appartement in het midden.
4. Koppel renovatieconcepten
Een renovatieconcept is een standaardpakket maatregelen, zoals een specifieke combinatie van isolatie en zonnepanelen. Elk concept heeft eigen eisen, vastgelegd met dezelfde flexibele regelbouwer. Het platform rekent elk concept door tegen de hele portefeuille en laat precies zien welke complexen en adressen in aanmerking komen, met resultaten per regel, zodat je ziet waarom een woning wel of niet past.
5. Ga aan de slag met de resultaten
Resultaten zijn te verkennen in het dashboard, met grafieken van energielabels, bouwjaren, daktypes en verbruik, of te exporteren voor planning, offertes en subsidieaanvragen. Pas een regel aan, reken opnieuw, en de hele portefeuille wordt opnieuw beoordeeld.
Gebouwd voor schaal
Een woningportefeuille is geen handvol adressen, en elk adres verrijken betekent veel aanroepen naar externe bronnen. Daarom draait al het zware werk op de achtergrond:
- Takenwachtrijen verwerken imports, dataverrijking, berekeningen en exports in batches, met live voortgang en automatische herhaalpogingen.
- Snelle queries op een PostgreSQL-database met voorberekende views houden het dashboard vlot, ook bij grote portefeuilles.
- Dynamische regels worden vertaald naar efficiënte databasequeries, zodat een nieuw segment of concept in één keer over de hele portefeuille kan worden doorgerekend.
- Veilige scheiding tussen organisaties: elke organisatie werkt in een eigen omgeving, met rollen die bepalen wie data mag bekijken, importeren of wijzigen.
Waarom dit ertoe doet
Verduurzamen in bulk werkt alleen als je de bulk kunt vinden. Met alle data over een woning op één plek, en vergelijkbare woningen gegroepeerd op heldere regels, gaan KnopOm en zijn partners van "we hebben 10.000 woningen" naar "deze 1.200 woningen passen bij dit concept" in minuten in plaats van maanden. Dat betekent snellere planning, scherpere offertes, beter onderbouwde subsidieaanvragen, en uiteindelijk meer verduurzaamde woningen voor de mensen die het het hardst nodig hebben.
Voor ons is het precies het soort project waar we van houden: echte impact, rommelige data uit veel bronnen, en een platform dat het omzet in beslissingen.
Iets vergelijkbaars bouwen?
Wil je openbare data, je eigen bestanden en slimme regels combineren om op schaal beslissingen te nemen? Dat is precies wat wij bouwen. Bekijk hoe we AI en automatisering aanpakken, of neem contact op.
Benieuwd wat dit voor u kan betekenen?
We denken graag met u mee — bij een koffie aan de Keizersgracht of via een videocall.
